Internationaal rijbewijs in Spanje

🗓 Feiten gecontroleerd aan de hand van officiële overheidsrichtsnoeren voor Spanje en andere officiële bronnen. Onderzoek voor het laatst bijgewerkt: 28 juli 2026. U mag deze informatie alleen overnemen als u een link naar deze pagina plaatst.

⚠ Deze pagina bevat algemene informatie over verkeersregels, geen juridisch advies. Regels veranderen en elke autoriteit past haar eigen regels toe — bevestig uw eigen situatie bij de bevoegde autoriteit voordat u gaat rijden.

ℹ Wij zijn een particulier bedrijf. Wij zijn geen overheidsinstantie, geen rijbewijs- of afgifteautoriteit en geen verdragsorganisatie, en wij zijn niet aan een van hen verbonden, worden niet door hen onderschreven en treden niet namens hen op. Het Internationaal Bestuurdersdocument dat wij verkopen is een vertaling van uw nationale rijbewijs: het is geen rijbewijs en het is geen door de overheid afgegeven document.

• Autorijden in Spanje: de belangrijkste feiten
• Hebt u een internationaal rijbewijs nodig in Spanje?
• Aan welke kant van de weg rijdt men in Spanje?
• Hoe lang mag u in Spanje rijden met een buitenlands rijbewijs?
• Is Spanje partij bij het Verdrag inzake het wegverkeer van 1949 of 1968?
• Waarom de aanvaarding van uw rijbewijs van plaats tot plaats verschilt
• Mag u in Spanje rijden met het rijbewijs van uw land?
• Waar u een internationaal rijbewijs kunt krijgen
• Verhuizen naar Spanje? Regels voor nieuwe ingezetenen
• Verkeersregels in Spanje waarvoor toeristen boetes krijgen
• Lees meer over autorijden in Spanje
• Bronnen

Autorijden in Spanje: de belangrijkste feiten

Hebt u een internationaal rijbewijs nodig in Spanje?

Het nationale rijbewijs van een bezoeker van buiten de EU wordt aanvaard wanneer (a) het geldig is, (b) de houder voldoet aan de Spaanse minimumleeftijd, en (c) aan een van de volgende voorwaarden is voldaan: het is in het Spaans opgesteld of gaat vergezeld van een officiële vertaling / het is afgegeven in het formaat van bijlage 9 (Genève 1949) of bijlage 6 (Wenen 1968) / het gaat vergezeld van een IDP. De DGT adviseert het IDP vóór aankomst aan te vragen; het IDP is 1 jaar geldig en geldt uitsluitend als aanvulling op het paspoort en het nationale rijbewijs.

• Toeristen en bezoekers voor kort verblijf: neem uw nationale rijbewijs mee samen met het document dat wordt genoemd in de rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder — voor de meeste niet-vrijgestelde rijbewijzen is dat een internationaal rijbewijs.
• Huurders van een auto: Zonas de Bajas Emisiones (ZBE, milieuzones): alle circa 150 gemeenten met meer dan 50 000 inwoners zijn wettelijk verplicht er een in te stellen (Art. 14.3 Ley 7/2021), maar medio 2026 is slechts ongeveer een derde daarvan volledig operationeel — camerahandhaving is actief in Madrid, Barcelona, Zaragoza, Sevilla en een groeiend aantal steden, doorgaans €200 (grave, Art. 76 LSV; vaak −50% bij snelle betaling). Voor huurauto’s en buitenlandse kentekens gelden dezelfde beperkingen — registreer het kenteken vooraf bij de gemeente voordat u de zone binnenrijdt.
• Houders van een EU-/EER-rijbewijs: geen internationaal rijbewijs nodig — Rijbewijzen uit de EU/EER worden als gelijkwaardig erkend.

Aan welke kant van de weg rijdt men in Spanje?

In Spanje houdt het verkeer op de weg rechts aan, en er wordt links ingehaald. Auto's in Spanje hebben het stuur links.

Hoe lang mag u in Spanje rijden met een buitenlands rijbewijs?

geen vaste toeristentermijn; de termijn van 6 maanden gaat in op het moment waarop u uw gewone verblijfplaats in Spanje verwerft, niet bij binnenkomst als toerist

Bent u van plan naar Spanje te verhuizen? Zodra u ingezetene wordt, gelden er andere regels — zie het onderdeel over ingezetenen hieronder.

Is Spanje partij bij het Verdrag inzake het wegverkeer van 1949 of 1968?

Spanje is verdragsluitende partij bij het Verdrag van Genève van 1949 inzake het wegverkeer, maar niet bij het Verdrag van Wenen van 1968.

• Verdrag van Genève van 1949 inzake het wegverkeer: toetreding op 13 februari 1958.

Waarom de aanvaarding van uw rijbewijs van plaats tot plaats verschilt

Of een buitenlands land uw rijbewijs aanvaardt, hangt af van een kluwen van variabelen: drie verschillende wegverkeersverdragen die tientallen jaren uit elkaar zijn ondertekend (1926, 1949, 1968) — het oudste dateert van vóór de Verenigde Naties zelf, en alleen de laatste twee zijn onder die organisatie tot stand gekomen — landen die zich in verschillende stadia van toetreding tot elk verdrag bevinden (ondertekend versus aanvaard versus bekrachtigd), rijbewijzen die zijn gedrukt in alfabetten die de plaatselijke politie niet kan lezen, indelingen van voertuigcategorieën die tussen landen niet op elkaar aansluiten, documentgeneraties die mogelijk niet aan het formaat van een verdrag voldoen ook al is het land lid, bilaterale afspraken tussen afzonderlijke staten, en lokale wetten die op de ene plaats soepeler en op de volgende strenger zijn. Hetzelfde rijbewijs kan aan de ene grens prima in orde zijn en aan de volgende worden geweigerd — zelfs aan de volgende verhuurbalie. Het internationaal rijbewijs bestaat om daar grotendeels doorheen te snijden: een gestandaardiseerde, meertalige weergave van uw bestaande rijbewijs, met geharmoniseerde categoriesymbolen, die de meeste ambtenaren in één oogopslag kunnen lezen. Het vervangt uw nationale rijbewijs niet en verleent geen nieuwe rechten — u draagt beide bij u — en het garandeert geen aanvaarding: een handvol bestemmingen eist nog steeds een lokale vergunning naast of in plaats daarvan, maar bij de meeste vergroot het uw kansen aanzienlijk.

Mag u in Spanje rijden met het rijbewijs van uw land?

Deze tabel is bedoeld voor toeristen en bezoekers voor kort verblijf. Verhuist u als ingezetene naar Spanje? Dan gelden er andere regels — zie het onderdeel over ingezetenen hieronder. Zoek hieronder het land van afgifte van uw rijbewijs op. Voor bezoeken aanvaardt Spanje een buitenlands rijbewijs dat geldig is, waarvan de houder voldoet aan de Spaanse minimumleeftijd (18), en dat in het Spaans is opgesteld, of is afgegeven in het formaat van het verdrag van 1949/1968, of vergezeld gaat van een officiële vertaling of van een internationaal rijbewijs (DGT). Rijbewijzen uit de EU/EER zijn volledig geldig. Regels veranderen — controleer dit bij officiële bronnen vóór vertrek. Laatst geverifieerd: juli 2026.

Legenda: "1949" — Verdrag van Genève inzake het wegverkeer (internationaal rijbewijs geldig tot 1 jaar); "1968" — Verdrag van Wenen (internationaal rijbewijs geldig tot 3 jaar).

Wat de kolom Uitkomst op deze pagina betekent:

• Nationaal rijbewijs volstaat — het bestemmingsland laat een bezoeker rijden op het nationale rijbewijs zelf. De rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder, geeft de grondslag en elke termijn of voorwaarde die daarbij geldt.
• Nationaal rijbewijs volstaat — internationaal rijbewijs aangeraden — het bestemmingsland eist voor dit rijbewijs geen internationaal rijbewijs, maar het wordt aangeraden er een bij u te dragen. De rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder, geeft de reden en de eventuele voorwaarden die daaraan zijn verbonden.
• Verdrag erkent rijbewijs — internationaal rijbewijs aangeraden — het Verdrag van Genève van 1949 verplicht dit bestemmingsland uw nationale rijbewijs te erkennen, en staat een bestemmingsland afzonderlijk toe een internationaal rijbewijs van het type 1949 te eisen; deze rij geeft de verdragspositie weer en geeft geen uitsluitsel over de vraag welke van beide dit bestemmingsland heeft gekozen, dus wordt aangeraden een internationaal rijbewijs bij u te dragen. De rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder, geeft de grondslag.
• Geen verdragsgrondslag vastgesteld voor uw rijbewijs — internationaal rijbewijs aangeraden — voor uw rijbewijs kon bij dit bestemmingsland geen grondslag in een wegverkeersverdrag worden vastgesteld, zodat deze rij noch vaststelt dat het rijbewijs alleen volstaat, noch dat er iets naast moet worden meegedragen; het wordt aangeraden een internationaal rijbewijs mee te nemen als praktische vertaling van uw rijbewijs, niet als juridische aanspraak. De rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder, vermeldt wat niet kon worden vastgesteld.
• Niet vastgesteld — onze gegevens geven geen uitsluitsel over de vraag of u hier met dit rijbewijs mag rijden; bevestig dit bij de rijbewijsautoriteit van het bestemmingsland voordat u erop vertrouwt. De rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder, vermeldt wat niet kon worden bevestigd.
• Nationaal rijbewijs volstaat — IDD/vertaling aangeraden — het bestemmingsland eist voor dit rijbewijs geen internationaal rijbewijs, en er kan hiervoor geen officieel internationaal rijbewijs op grond van een verdrag worden afgegeven; neem in plaats daarvan een IDD of een gewaarmerkte vertaling mee. De rij voor uw land van afgifte, in de tabel hieronder, geeft de reden en de eventuele voorwaarden die daaraan zijn verbonden.

Bronnen en opmerkingen bij de tabel hierboven

[1] UN Treaty Collection, Multilateral Treaties Deposited with the Secretary-General — status of the 1949 Geneva Convention on Road Traffic (chapter XI-B-1) and of the 1968 Vienna Convention on Road Traffic (chapter XI-B-19) — XI-B-1, XI-B-19

[a] Rijbewijscategorieën volgen niet het verdragsschema A–E — verhuurmedewerkers kunnen om een internationaal rijbewijs vragen om ze te kunnen omzetten.

[b] IDD = Internationaal Bestuurdersdocument, een gestandaardiseerde vertaling van uw nationale rijbewijs. U kunt dit document hier aanvragen: https://idaoffice.org/nl/apply-now/.

Waar u een internationaal rijbewijs kunt krijgen

Een internationaal rijbewijs moet u vóór uw reis verkrijgen, en alleen bepaalde landen mogen er u een afgeven — u kunt geen officieel internationaal rijbewijs kopen bij een land waarmee u geen band hebt. Op grond van het Verdrag van Wenen van 1968 mag het uitsluitend worden afgegeven door de verdragsluitende partij waar u gewoonlijk verblijft en die uw rijbewijs heeft afgegeven of erkent — door de bevoegde autoriteit van die partij of door een vereniging die zij daartoe naar behoren heeft gemachtigd. Op grond van het Verdrag van Genève van 1949 wordt het afgegeven door de bevoegde autoriteit van een verdragsluitende staat, of door een vereniging die deze autoriteit daartoe naar behoren heeft gemachtigd. Welk orgaan dat is, verschilt per land: in het ene een overheidsinstantie, in het andere een gemachtigde automobielclub.

• Reist u vanuit Spanje? De officiële internationale rijbewijzen van Spanje worden afgegeven door Dirección General de Tráfico (DGT) — aanvragen worden online aanvaard. Officiële website.
• Reist u vanuit een ander land? Vraag de rijbewijsautoriteit van dat land welk orgaan zij machtigt om internationale rijbewijzen af te geven — in sommige landen een overheidsinstantie, in andere een gemachtigde automobielclub.

Daarnaast biedt IDA een digitaal Internationaal Bestuurdersdocument aan — een vertaling van uw nationale rijbewijs die u naast dat rijbewijs bij u draagt. Het is geen internationaal rijbewijs dat op grond van de verdragen van 1949 of 1968 is afgegeven door het orgaan dat uw land daartoe machtigt, en het is geen gewaarmerkte, beëdigde of anderszins officiële vertaling: geen enkele autoriteit waarmerkt het, en waar een land bij wet een officiële of gewaarmerkte vertaling vereist, voldoet ons document niet aan die eis. Het is een particuliere vertaling die bedoeld is om uw nationale rijbewijs leesbaar te maken bij verhuurbalies en controles langs de weg.

Verhuizen naar Spanje? Regels voor nieuwe ingezetenen

Nadat u uw gewone verblijfplaats in Spanje hebt verworven, mag u nog maximaal 6 maanden op uw buitenlandse nationale rijbewijs blijven rijden (met een IDP of een officiële vertaling, net als een bezoeker), gerekend vanaf de datum waarop u uw verblijf laat registreren — niet vanaf uw aankomst als toerist. Na die 6 maanden is het buitenlandse rijbewijs niet langer geldig om in Spanje te rijden: u moet het dan ofwel zonder examens omwisselen voor een Spaans rijbewijs (canje), ofwel, als uw land niet op de lijst met overeenkomsten staat, het Spaanse theorie- en praktijkexamen afleggen. Rijbewijzen uit de EU/EER zijn hiervan vrijgesteld (die blijven geldig). De 33 landen waarvan het rijbewijs zonder examens kan worden omgewisseld zijn: Andorra, Argentinië, Algerije, Bolivia, Brazilië, Chili, Colombia, Costa Rica, Ecuador, El Salvador, de Filipijnen, Georgië, Guatemala, Honduras, Japan, Noord-Macedonië, Marokko, Moldavië, Monaco, Nicaragua, Nieuw-Zeeland, Panama, Paraguay, Peru, het Verenigd Koninkrijk, de Dominicaanse Republiek, Servië, Zuid-Korea, Zwitserland, Tunesië, Turkije, Oekraïne en Uruguay. Venezuela staat niet op de huidige lijst, ondanks de historische overeenkomst met dat land. Deze overeenkomsten geven toeristen geen enkel recht — zij gelden uitsluitend voor ingezetenen. Officiële bron.

Verkeersregels in Spanje waarvoor toeristen boetes krijgen

• Verplichte uitrusting: Vanaf 1 januari 2026 is het verbonden V-16-baken (met geolocatie via het DGT-platform 3.0) het enige geldige waarschuwingsmiddel bij pech of ongeval voor in Spanje geregistreerde personenauto’s, bestelwagens, voertuigen voor gemengd gebruik, bussen en vrachtwagens — gevarendriehoeken en niet-verbonden V-16-modellen zijn voor die voertuigen niet langer geldig (verplichting ingevoerd bij RD 159/2021, tot wijziging van bijlage XI van de RGV; motorfietsen zijn vrijgesteld, al wordt het meenemen ervan aanbevolen; het niet bij zich hebben is een infracción leve, €80 — persbericht van de DGT van 25 november 2025). Vrijstelling voor toeristen: voertuigen met een buitenlands kenteken in internationaal verkeer voldoen aan de regels door te waarschuwen met gevarendriehoeken of met de middelen van hun eigen land volgens het Verdrag van Wenen (DGT Instrucción MOV 2025/1, januari 2025). Huurauto’s met een Spaans kenteken moeten worden geleverd met een verbonden V-16 — controleer dit voordat u wegrijdt. Reflecterend veiligheidsvest: dit moet worden gedragen wanneer u op de rijbaan of de berm van een weg buiten de bebouwde kom uitstapt (Art. 118.3 RGC) — dit geldt evenzeer voor buitenlandse bestuurders; bewaar de vesten in het interieur van de auto, niet in de kofferbak.
• Rijden onder invloed: 0,5 g/l in het bloed (0,25 mg/l in de uitgeademde lucht) algemeen; 0,3 g/l (0,15 mg/l) voor beginnende bestuurders (minder dan 2 jaar sinds het rijbewijs) en voor beroepschauffeurs (Art. 20 RGC, RD 1428/2003, geconsolideerde BOE-tekst bijgewerkt op 26 juni 2026 — de limieten zijn in die consolidatie ongewijzigd gebleven). De aangekondigde uniforme limiet van 0,2 g/l is per juli 2026 niet van kracht: de Commissie Binnenlandse Zaken van het Congres verwierp de hervorming op 18 maart 2026 (18 stemmen voor, 19 tegen; PP/Vox/ERC tegen) en de limieten van 0.5/0.3 blijven gelden; de PSOE heeft aangekondigd het wetsvoorstel opnieuw in te dienen. Sinds Ley 18/2021 geldt voor bestuurders jonger dan 18 jaar (bromfietsen, A1-motorfietsen, fietsen, VMP): 0,0 g/l. Bestuursrechtelijk: €500 + punten (infracción muy grave — Art. 77.c LSV; het bedrag van €500 is vastgelegd in Art. 80.1 LSV, niet in 80.2.a); loopt op tot €1 000 op grond van Art. 80.2.a LSV wanneer de gemeten waarde meer dan het dubbele van de toepasselijke limiet bedraagt (>0,50 mg/l in de uitgeademde lucht voor gewone bestuurders) of wanneer de bestuurder in de voorafgaande 12 maanden al voor alcohol is beboet. Punten volgens Anexo II LSV: gewone bestuurders 4 punten bij >0,25–0,50 mg/l in de uitgeademde lucht, 6 punten boven 0.50; beginnende bestuurders en beroepschauffeurs 4 punten bij >0,15–0,30 mg/l, 6 punten boven 0.30. Strafbaar feit vanaf >1,2 g/l in het bloed / >0,60 mg/l in de uitgeademde lucht: 3–6 maanden gevangenisstraf of 6–12 maanden dagboete of 31–90 dagen taakstraf, plus een rijverbod van 1–4 jaar (Art. 379.2 Código Penal).
• Maximumsnelheden: Binnen de bebouwde kom sinds 11 mei 2021: 20 km/h waar rijbaan en trottoir op één niveau liggen (plataforma única), 30 km/h op straten met één rijstrook per richting, 50 km/h bij 2 of meer rijstroken per richting (Art. 50 RGC, zoals gewijzigd bij RD 970/2020); carretera convencional (gewone weg buiten de bebouwde kom met één rijbaan): 90 km/h (Art. 48.1.a RGC, zoals gewijzigd bij RD 1514/2018); autovía/autopista: 120 km/h (Art. 48 RGC, RD 1428/2003 geconsolideerd, bijgewerkt op 26 juni 2026). RD 518/2026 (BOE 24 juni 2026, treedt op 1 oktober 2026 in werking) wijzigt de RGC, de LSV en de RGV voor situaties met kwetsbare weggebruikers (bijvoorbeeld de plicht om snelheid te minderen bij het inhalen van fietsers; een maximum van 80 km/h voor bussen met staande passagiers), maar laat de algemene maxima van 20/30/50/90/120 ongewijzigd.
• Radardetectoren zijn illegaal, zelfs wanneer ze uitgeschakeld zijn — €500 + 3 punten (dat het apparaat uitstond, geldt uitdrukkelijk niet als verweer); radarstoorzenders (inhibidores) €6 000 + 6 punten, met mogelijke immobilisatie van het voertuig, en tot €30 000 voor de werkplaats die ze installeert; apps die waarschuwen voor de locatie van vaste flitspalen (avisadores) blijven legaal (Arts. 76–77 en 80 LSV, zoals gewijzigd bij Ley 18/2021).
• Een mobiele telefoon in de hand houden tijdens het rijden — ook wanneer u voor een rood licht stilstaat — kost €200 + 6 punten sinds Ley 18/2021 (van kracht sinds 21 maart 2022; Art. 76 LSV + Anexo II).
• Zonas de Bajas Emisiones (ZBE, milieuzones): alle circa 150 gemeenten met meer dan 50 000 inwoners zijn wettelijk verplicht er een in te stellen (Art. 14.3 Ley 7/2021), maar medio 2026 is slechts ongeveer een derde daarvan volledig operationeel — camerahandhaving is actief in Madrid, Barcelona, Zaragoza, Sevilla en een groeiend aantal steden, doorgaans €200 (grave, Art. 76 LSV; vaak −50% bij snelle betaling). Voor huurauto’s en buitenlandse kentekens gelden dezelfde beperkingen — registreer het kenteken vooraf bij de gemeente voordat u de zone binnenrijdt.
• Discipline op rotondes: verlaat de rotonde uitsluitend vanaf de buitenste rijstrook — vanaf de binnenste rijstrook naar de afslag snijden geldt als een onjuiste rijstrookwisseling en wordt doorgaans beboet met €200 (Arts. 43.1 en 74 RGC); een boete die toeristen vaak krijgen op glorietas met meerdere rijstroken.

Lees meer over autorijden in Spanje

• Autoverzekering in verschillende landen
• Hoe rijden in Spanje met een Amerikaans rijbewijs
• 10 beste landen om te bezoeken in Europa
• Top 10 plaatsen om te bezoeken in Spanje
• 21 Reistips voor je reis naar Europa
• Autorijden in Spanje: de gids voor Amerikaanse toeristen in 2026
• 15 Interessante Feiten Over Spanje
• Waar is Spanje bekend om?

Bekijk hoe autorijden in Spanje eruitziet

Een paar minuten echte POV-beelden is de snelste manier om u zeker te voelen vóór uw eerste rit in Spanje:

Open de video op YouTube als de speler niet laadt.

Bronnen

1. Regel over de termijn voor bezoekers
2. Regel voor omwisseling van het rijbewijs voor ingezetenen
3. Geconsolideerde BOE-tekst — RD 1428/2003 Reglamento General de Circulación (Arts. 20, 48, 50, 118.3; última actualización 26 juni 2026 — limieten van Art. 20: 0.5/0.3 in deze consolidatie)
4. Geconsolideerde BOE-tekst — RDLeg 6/2015 Ley de Tráfico (Art. 77.c muy grave; Art. 80.1 = basisbedrag €500; Art. 80.2.a = €1 000 bij het dubbele van de limiet of recidive; Anexo II punten; bijgewerkt op 26 juni 2026)
5. Geconsolideerde BOE-tekst — Código Penal (Art. 379.2, strafrechtelijke drempel voor rijden onder invloed)
6. BOE — RD 518/2026 (24 juni 2026) wijzigt de RGC, de LSV en de RGV, treedt op 1 oktober 2026 in werking; wijzigt niet de alcohollimieten van Art. 20 en evenmin de algemene maximumsnelheden
7. El Español (18 maart 2026) — Commissie Binnenlandse Zaken van het Congres verwerpt de hervorming naar 0,2 g/l, 18 stemmen voor / 19 tegen (PP/Vox/ERC)
8. Telemadrid (18 maart 2026) — bevestigt de verwerping; PSOE dient het voorstel opnieuw in
9. DGT officieel — verbonden V-16 vanaf 1 januari 2026 het enige wettelijke middel voor voorwaarschuwing
10. Persbericht van de DGT van 25 november 2025 — verplichte voertuigen (turismos, furgonetas, vehículos mixtos, autobuses, camiones); motorfietsen vrijgesteld; boete van €80 (leve)
11. DGT Instrucción MOV 2025/1 (januari 2025) — V-16 in internationaal verkeer: voertuigen met een buitenlands kenteken voldoen met gevarendriehoeken; Spaanse voertuigen in het buitenland voldoen met een verbonden V-16 (de pagina toonde bij de controle op 28 juli 2026 geen inhoud — inhoud bevestigd via Maldita.es)
12. Factcheck van Maldita.es (11 december 2025) — bevestigt de vrijstelling voor buitenlandse voertuigen en de regels voor Spaanse voertuigen in het buitenland wat betreft de V-16
13. RACE — alcohollimieten 2026 en status van de aanhangige hervorming (kruiscontrole)
14. Iberley — tekst van Art. 80 LSV (80.1 stelt €500 vast voor muy graves; 80.2.a stelt €1 000 vast bij overschrijding van het dubbele van de limiet of bij een alcoholsanctie in het voorgaande jaar)
15. Afgewezen bron — de bewering van motor16 over een “tasa 0,0 BOE” wordt weersproken door de geconsolideerde BOE-tekst (bijgewerkt op 26 juni 2026, Art. 20 ongewijzigd), door RD 518/2026 (geen wijziging inzake alcohol) en door de stemming in het Congres van 18 maart 2026; uitgesloten als onbetrouwbaar
16. Dirección General de Tráfico (DGT) — gemachtigde afgever van internationale rijbewijzen in Spanje
17. VN-verdragenverzameling — Verdrag van Genève van 1949 inzake het wegverkeer
18. VN-verdragenverzameling — Verdrag van Wenen van 1968 inzake het wegverkeer