1. Uluslararas─▒ S├╝r├╝c├╝ Belgesi
  2.  / 
  3. Blog
  4.  / 
  5. Tacikistan Hakk─▒nda 10 ─░lgin├ž Ger├žek
Tacikistan Hakkında 10 İlginç Gerçek
March 16, 2024

Tacikistan Hakk─▒nda 10 ─░lgin├ž Ger├žek

Tacikistan hakk─▒nda k─▒sa bilgiler:

  • N├╝fus: Yakla┼č─▒k 9,5 milyon ki┼či.
  • Resmi dil: Tacik├že.
  • Ba┼čkent: Du┼čanbe.
  • Para birimi: Tacikistan somonisi.
  • H├╝k├╝met: Ba┼čkanl─▒k sistemine sahip cumhuriyet.
  • Ba┼čl─▒ca din: ─░slam.
  • Co─črafya: Orta AsyaÔÇÖda Afganistan, ├ľzbekistan, K─▒rg─▒zistan ve ├çin ile s─▒n─▒r kom┼čusu olan denize k─▒y─▒s─▒ olmayan ├╝lke.

Ger├žek 1: TacikistanÔÇÖ─▒n yakla┼č─▒k% 90ÔÇÖ─▒ da─čl─▒kt─▒r

Tacikistan a─č─▒rl─▒kl─▒ olarak da─čl─▒kt─▒r ve topraklar─▒n─▒n yakla┼č─▒k %90ÔÇÖ─▒ da─člarla kapl─▒d─▒r. Ayr─▒ca, ├╝lkenin kara k├╝tlesinin yakla┼č─▒k yar─▒s─▒ deniz seviyesinden 3.000 metre (9.800 fit) y├╝kseklikte yer almaktad─▒r. Bu engebeli topografya, Pamir ve Alay s─▒rada─člar─▒n─▒n y├╝kselen zirveleri ile karakterize edilir ve TacikistanÔÇÖa ÔÇťD├╝nyan─▒n ├çat─▒s─▒ÔÇŁ lakab─▒n─▒ kazand─▒r─▒r. Da─čl─▒k arazinin ├╝lkenin iklimi, biyolojik ├že┼čitlili─či ve k├╝lt├╝rel miras─▒ ├╝zerinde ├Ânemli bir etkisi vard─▒r ve bu da onu macerac─▒lar, do─ča merakl─▒lar─▒ ve k├╝lt├╝rel ka┼čifler i├žin b├╝y├╝leyici bir destinasyon haline getirir.

Ger├žek 2: Ba┼čkentin ad─▒ Pazartesi anlam─▒na gelir

Ad─▒, Fars├ža ÔÇťikiÔÇŁ anlam─▒na gelen ÔÇťduÔÇŁ ve ÔÇťg├╝nÔÇŁ anlam─▒na gelen ÔÇťshanbeÔÇŁ kelimelerinden t├╝retilmi┼čtir. Efsaneye g├Âre ┼čehir aslen sadece pazartesi g├╝nleri pazar kuran k├╝├ž├╝k bir k├Âyd├╝. Zamanla, k├Ây bir ┼čehre d├Ân├╝┼čt├╝ ve ÔÇťDu┼čanbeÔÇŁ ad─▒, bir pazar kasabas─▒ olarak m├╝tevaz─▒ k├Âkenlerini yans─▒tarak kald─▒. Neden ikinci g├╝n pazartesi? ─░slam d├╝nyas─▒nda b├Âyle kabul edilir ÔÇô Pazar haftan─▒n ilk g├╝n├╝ ve Cumartesi son g├╝n├╝d├╝r.

TacikistanÔÇÖ─▒n ba┼čkenti Du┼čanbe, ─░pek Yolu ├╝zerinde k├╝├ž├╝k bir pazar k├Ây├╝ olarak ortaya ├ž─▒kt─▒. 19. y├╝zy─▒l─▒n sonlar─▒nda ve 20. y├╝zy─▒l─▒n ba┼člar─▒nda Rus ─░mparatorlu─ču y├Ânetimi alt─▒nda b├╝y├╝d├╝ ve Sovyet d├Âneminde daha da geni┼čleyerek end├╝striyel ve idari bir merkez haline geldi. Tacikistan 1991ÔÇÖde ba─č─▒ms─▒zl─▒─č─▒n─▒ kazand─▒ktan sonra, Du┼čanbe ba┼čkent oldu ve Sovyet d├Ânemi yap─▒lar─▒n─▒ modern olanaklarla harmanlayarak geli┼čmeye devam etti. Bug├╝n, TacikistanÔÇÖ─▒n siyasi, ekonomik ve k├╝lt├╝rel merkezi olarak hizmet vermektedir.

Ger├žek 3: TacikistanÔÇÖda B├╝y├╝k ─░skenderÔÇÖin ad─▒n─▒ ta┼č─▒yan bir g├Âl var

TacikistanÔÇÖda, ─░ngilizceÔÇÖde ÔÇť─░skenderÔÇÖin G├Âl├╝ÔÇŁ anlam─▒na gelen ─░skenderkul ad─▒nda bir g├Âl var. Efsaneye g├Âre, antik Yunan fatihi B├╝y├╝k ─░skender, Orta AsyaÔÇÖdaki askeri seferleri s─▒ras─▒nda b├Âlgeden ge├žti ve g├Âle onun ad─▒ verildi. Fann Da─člar─▒ÔÇÖnda yer alan ─░skenderkul, nefes kesen manzaralar sunar ve turistler ve a├ž─▒k hava merakl─▒lar─▒ i├žin pop├╝ler bir destinasyon olarak hizmet verir.

Ger├žek 4: Tacikistan ikinci en y├╝ksek baraja sahip

TacikistanÔÇÖ─▒n 1980 y─▒l─▒nda tamamlanan Nurek Baraj─▒, yakla┼č─▒k 300 metre (984 fit) ile d├╝nyan─▒n en y├╝ksek ikinci baraj─▒d─▒r. B├Âlgede hidroelektrik ├╝retimi ve sulamada kritik bir rol oynamaktad─▒r.

Tamamland─▒─č─▒nda Nurek Baraj─▒ÔÇÖn─▒ ge├žmesi beklenen Rogun Baraj─▒ÔÇÖn─▒n in┼čaat─▒na da ba┼čland─▒. Rogun Baraj─▒ÔÇÖn─▒n yakla┼č─▒k 335 metre (1.099 fit) y├╝ksekli─činde olmas─▒ bekleniyor ve bu da onu ┼čimdiye kadar in┼ča edilmi┼č en y├╝ksek baraj yap─▒yor. Faaliyete ge├žti─činde, TacikistanÔÇÖ─▒n hidroelektrik kapasitesini daha da art─▒rmas─▒ ve b├Âlgesel kalk─▒nmaya katk─▒da bulunmas─▒ bekleniyor.

Ger├žek 5: Ayr─▒ca Tacikistan d├╝nyan─▒n en y├╝ksek ikinci yoluna sahiptir

Tacikistan, d├╝nyan─▒n en y├╝ksek ikinci uluslararas─▒ yolu olan M41 olarak da bilinen Pamir OtoyoluÔÇÖna ev sahipli─či yapmaktad─▒r. Otoyol, Pamir Da─člar─▒ÔÇÖndan ge├žerek muhte┼čem da─č manzaralar─▒ sunar ve ├žok say─▒da y├╝ksek irtifa ge├židini ge├žer.

Pamir OtoyoluÔÇÖnun en dikkat ├žekici b├Âl├╝mlerinden biri, deniz seviyesinden yakla┼č─▒k 4.655 metre (15.270 fit) y├╝kseklikte bulunan Ak-Baital Ge├židiÔÇÖdir. Bu, onu d├╝nyan─▒n en y├╝ksek ara├ž ge├žitlerinden biri yapar ve yaln─▒zca ├çin-Pakistan s─▒n─▒r─▒ndaki yak─▒ndaki Khunjerab Ge├židiÔÇÖnden sonra ikinci s─▒radad─▒r. Pamir Otoyolu, TacikistanÔÇÖ─▒ K─▒rg─▒zistan, Afganistan ve ├çin gibi kom┼ču ├╝lkelere ba─člayan hayati bir ula┼č─▒m yolu olarak hizmet vermektedir.

Not: ├ťlkeyi ziyaret etmeyi planl─▒yorsan─▒z, ara├ž kullanmak i├žin TacikistanÔÇÖda Uluslararas─▒ S├╝r├╝c├╝ Belgesine ihtiyac─▒n─▒z olup olmad─▒─č─▒n─▒ kontrol edin.

Ger├žek 6: TacikistanÔÇÖda y─▒k─▒c─▒ depremler var

Tacikistan sismik olarak aktif bir b├Âlgede yer almaktad─▒r ve ├╝lke tarihinde y─▒k─▒c─▒ depremler meydana gelmi┼čtir. Avrasya ve Hindistan tektonik plakalar─▒n─▒n s─▒n─▒r─▒ndaki konumu nedeniyle, Tacikistan s─▒k s─▒k sismik aktivite ya┼čar ve bu da onu depremlere e─čilimli hale getirir.

TacikistanÔÇÖ─▒n yak─▒n tarihindeki en y─▒k─▒c─▒ depremlerden biri 10 Temmuz 1949ÔÇÖda meydana geldi. Khait depremi olarak bilinen deprem, 7.5 b├╝y├╝kl├╝─č├╝ndeydi ve ├Âzellikle ├╝lkenin do─ču kesiminde yayg─▒n y─▒k─▒ma neden oldu. Binlerce insan hayat─▒n─▒ kaybetti ve bir├žok k├Ây ciddi ┼čekilde hasar g├Ârd├╝ veya y─▒k─▒ld─▒.

Daha yak─▒n zamanlarda, 7 Aral─▒k 2015ÔÇÖte, Afganistan s─▒n─▒r─▒na yak─▒n g├╝neybat─▒ TacikistanÔÇÖda 7.2 b├╝y├╝kl├╝─č├╝nde g├╝├žl├╝ bir deprem meydana geldi. Deprem, etkilenen b├Âlgedeki binalarda ve altyap─▒da ├Ânemli hasara neden olarak can kay─▒plar─▒na ve yer de─či┼čtirmelere neden oldu.

Ger├žek 7: TacikistanÔÇÖ─▒n yakla┼č─▒k 1000 nehri var

Tacikistan, onu Orta AsyaÔÇÖda su zengini bir ├╝lke yapan ├žok say─▒da nehirle ├ževrilidir. Kesin say─▒, s─▒n─▒fland─▒rma kriterlerine ba─čl─▒ olarak biraz de─či┼čebilse de, TacikistanÔÇÖ─▒n topraklar─▒ndan akan 1.000ÔÇÖe yak─▒n nehre sahip oldu─ču tahmin edilmektedir.

Bu nehirler, ├╝lkenin da─čl─▒k arazisinden, ├Âzellikle Pamir ve Alay s─▒rada─člar─▒ndan kaynaklan─▒r ve buzullar, kar erimesi ve ya─č─▒┼člarla beslenir. TacikistanÔÇÖdaki en ├Ânemli nehir, ├╝lkenin g├╝ney s─▒n─▒r─▒n─▒n bir par├žas─▒n─▒ olu┼čturan ve sulama sistemlerinde ve tar─▒m─▒nda ├žok ├Ânemli bir rol oynayan Amu DeryaÔÇÖd─▒r.

TacikistanÔÇÖdaki di─čer ├Ânemli nehirler aras─▒nda Vakhsh, Panj, Kofarnihon ve Zarafshon nehirleri bulunmaktad─▒r. Bu nehirler sadece i├žme, tar─▒m ve hidroelektrik ├╝retimi i├žin su sa─člamakla kalmaz, ayn─▒ zamanda ├╝lkenin ├žarp─▒c─▒ do─čal manzaralar─▒na ve biyolojik ├že┼čitlili─čine de katk─▒da bulunur.

Ger├žek 8: Yurt d─▒┼č─▒ndan elde edilen gelirler bir ├╝lkenin gelirinin ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ olu┼čturur

Yurtd─▒┼č─▒nda ├žal─▒┼čan Tacikistanl─▒lardan gelen havaleler, ├╝lke gelirinin ├Ânemli bir b├Âl├╝m├╝n├╝ olu┼čturmakta ve ekonomisine ├Ânemli ├Âl├ž├╝de katk─▒da bulunmaktad─▒r. Son y─▒llarda, i┼č├ži d├Âvizleri TacikistanÔÇÖ─▒n GSY─░HÔÇÖs─▒n─▒n yakla┼č─▒k %25 ila %35ÔÇÖini olu┼čturuyor ve bu da onlar─▒ hayati bir d├Âviz giri┼či kayna─č─▒ haline getiriyor. Tacikistan, Rusya, Kazakistan ve di─čer ├╝lkelerde g├Â├žmen i┼č├ži olarak ├žal─▒┼čan bir├žok Tacikistan vatanda┼č─▒ ile geni┼č bir diasporaya sahiptir. Bu fonlar, hane halklar─▒n─▒ desteklemede, yoksullu─ču azaltmada ve ekonomik faaliyeti te┼čvik etmede ├žok ├Ânemli bir rol oynamaktad─▒r.

Ger├žek 9: TacikistanÔÇÖda bir tuz da─č─▒ var

Tacikistan, Yagnob Tuz Da─č─▒ olarak da bilinen Sarikol Tuz Da─č─▒ÔÇÖna ev sahipli─či yapmaktad─▒r. Yagnob VadisiÔÇÖnin uzak b├Âlgesinde yer alan bu do─ča harikas─▒, Orta AsyaÔÇÖdaki en b├╝y├╝k tuz yataklar─▒ndan biridir. Da─č tamamen tuzdan olu┼čur ve milyonlarca y─▒l boyunca jeolojik s├╝re├žlerle olu┼čmu┼čtur.

Sar─▒kol Tuz Da─č─▒, TacikistanÔÇÖda hem ziyaret├žileri hem de ara┼čt─▒rmac─▒lar─▒ ├žeken ├Ânemli bir jeolojik ve k├╝lt├╝rel d├Ân├╝m noktas─▒d─▒r. Da─čdan ├ž─▒kar─▒lan tuz, tarih boyunca mutfak, t─▒bbi ve end├╝striyel kullan─▒mlar dahil olmak ├╝zere ├že┼čitli ama├žlar i├žin kullan─▒lm─▒┼čt─▒r.

Ger├žek 10: Eski zamanlarda Tacikistan BudizmÔÇÖin merkezlerinden biriydi

B├Âlge, Hint alt k─▒tas─▒n─▒ Do─ču ve Orta AsyaÔÇÖya ba─člayan ─░pek Yolu boyunca uzanan daha b├╝y├╝k Budist k├╝lt├╝rel alan─▒n─▒n bir par├žas─▒yd─▒.

TacikistanÔÇÖ─▒n ─░pek Yolu ├╝zerindeki stratejik konumu, b├Âlgede bulunan ├žok say─▒da Budist manast─▒r─▒, stupa ve eserle BudizmÔÇÖin b├Âlgeye yay─▒lmas─▒n─▒ kolayla┼čt─▒rd─▒. Bilim adamlar─▒, BudizmÔÇÖin TacikistanÔÇÖda, ├Âzellikle de g├╝n├╝m├╝z Afganistan ve ├ľzbekistan s─▒n─▒r─▒ndaki b├Âlgelerde geli┼čti─čine inan─▒yor.

G├╝n├╝m├╝z TacikistanÔÇÖ─▒nda bulunan Penjikent antik kenti, b├Âlgedeki BudizmÔÇÖin en ├Ânemli merkezlerinden biriydi. PenjikentÔÇÖteki kaz─▒lar, Budist tap─▒naklar─▒n─▒, heykellerini ve eserlerini ortaya ├ž─▒kararak, antik ├ža─člarda BudizmÔÇÖin Orta AsyaÔÇÖda yay─▒lmas─▒ ve uygulanmas─▒na dair de─čerli bilgiler sa─člam─▒┼čt─▒r.

Bununla birlikte, 7. y├╝zy─▒ldan itibaren b├Âlgede ─░slamÔÇÖ─▒n y├╝kseli┼čiyle birlikte TacikistanÔÇÖda Budizm yava┼č yava┼č geriledi ve sonunda bir az─▒nl─▒k dini haline geldi.

Please type your email in the field below and click "Subscribe"
Subscribe and get full instructions about the obtaining and using of International Driving License, as well as advice for drivers abroad